پمپی که «سالم» کار میکند اما صدایی شبیه عبور شن و سنگریزه میدهد، در حال خورده شدن از داخل است. نام این پدیده کاویتاسیون است و اگر آن را نشناسید، عمر چند سالهٔ پمپ به چند ماه میرسد.
کاویتاسیون چطور اتفاق میافتد؟
وقتی فشار در دهانهٔ مکش پمپ بیش از حد افت کند، آب در همان دمای معمولی بهصورت موضعی میجوشد و حبابهای بخار ریز تشکیل میشود. این حبابها با ورود به ناحیهٔ پرفشار پروانه، ناگهان فرو میپاشند — و هر فروپاشی، ضربهای میکروسکوپی اما بسیار پرقدرت به سطح فلز میزند. میلیونها ضربه در ساعت، یعنی خوردگی حفرهای پروانه.
نشانهها
- صدای غیرعادی شبیه عبور سنگریزه یا ترقتروق از داخل پمپ
- لرزش بیشتر از حالت عادی
- افت محسوس دبی و فشار خروجی
- در بازرسی: سطح پروانه کرمخورده و حفرهحفره
علتهای رایج
ارتفاع مکش بیش از توان پمپ (مثلاً مکش از چاه عمیقتر از حد مجاز)، لولهٔ مکش طولانی یا پر از زانویی، صافی مسدود در ورودی، و انتخاب پمپ در انتهای منحنی H–Q — یعنی جایی که از پمپ دبیای بیش از طراحیاش خواستهاید.
راه پیشگیری
در زبان فنی، باید NPSH موجودِ سیستم شما از NPSH موردنیاز پمپ بیشتر باشد. به زبان ساده: مسیر مکش را کوتاه و مستقیم نگه دارید، قطر لولهٔ مکش را کم نکنید، صافی را تمیز نگه دارید و پمپ را نزدیک منبع آب نصب کنید. و مهمتر از همه — پمپ را از اول درست انتخاب کنید.
اگر پمپتان این علائم را دارد، قبل از تعویض پروانه با واحد فنی نوآب مشورت کنید؛ تعویض قطعه بدون رفع علت، فقط تکرار هزینه است.